Astraia - Oficyna Artystyczna
login hasło
>
Jeżeli nie masz jeszcze konta, przed zakupami najlepiej zarejestruj się.
ZNAJDŹ
Koszyk jest pusty, zapraszamy na zakupy w księgarni internetowej.
Aby korzystać ze schowka,
musisz się zalogować.
Indeks tytułów
Pokaż tytuły na literę  
>
Indeks autorów
Pokaż autorów na literę  
>
KATALOG DO DRUKU
Orawka. Kościół św. Jana Chrzciciela (2)

Orawka. Kościół św. Jana Chrzciciela (2)

Andrzej Skorupa, Rafał Monita

aktualnie niedostępna
ZAPYTAJ O DOSTĘPNOŚĆ
cena: 39,00 zł
sprawdź koszty przesyłki
jeśli planujesz zakup tego produktu w przyszłości...
...dodaj go do schowka
poleć znajomemu
wydawnictwo: Astraia
rok wydania: 2020
oprawa twarda
format: 165x235
Jeszcze nie oceniano tej pozycji.
Twoja ocena:
Oceń pozycję:

W roku 2020, pięć lat po rocznicy konsekracji kościoła pw. św. Jana Chrzciciela w Orawce w 1715 roku, ukazuje się drugie wydanie monografii tego jednego z najwspanialszych zabytków Górnej Orawy. Żywot patrona świątyni jest pięknie ukazany na malowidłach ściennych w kościele. Warte odnotowania są także przedstawienia portetów świętych węgierskich oraz zasłony wielkopostne, jedne z niewielu w świecie. To wyposażenie sprawia, że kościół w Orawce jest wyjątkowym na mapie nie tylko Małopolski, ale całego kraju. Ta książka będzie doskonałym przewodnikiem po świątyni i przyczyni się do jeszcze lepszego jej poznania i docenienia wspaniałego zabytku, jaki od wieków stoi na Ziemi Orawskiej.
Wydanie z roku 2020 jest poprawione i uzupełnione w stosunku do pierwszego wydania.
 
Orawka to wieś położona na terenie krainy zwanej Górną Orawą, której jedna część należy dziś do Polski, a druga, wraz z Dolną Orawą − do Słowacji. Do końca i wojny światowej Orawa znajdowała się we władaniu Korony Węgierskiej, ale granica między Polską a Węgrami ustaliła się dopiero w 1 połowie XVIw. Choć przez Orawę od średniowiecza przebiegał ważny trakt handlowy łączący Polskę z Węgrami, to tereny dzisiejszej Polskiej Orawy stanowiły kilkudziesięciokilometrowej szerokości pas pokryty gęstwą leśną. Akcję osadniczą tej krainy rozpoczęli Thurzonowie, najpierw Franciszek, a potem jego syn Jerzy, od roku 1556 panowie żupy (komitatu) orawskiej, z siedzibą na Zamku Orawskim.
W akcji tej Thurzonowie posłużyli się prawie wyłącznie elementem polskim. Byli to uciekinierzy z dóbr żywieckich, oświęcimskich i zebrzydowskich, a także ze starostwa nowotarskiego.
 
Budowę kościoła w Orawce rozpoczął ks. Sczechowicz około roku 1650 na terenie zakupionym za 20 talarów cesarskich i przeznaczonym także pod plebanię i szkołę parafialną. Kwota ta stanowiła równowartość 60 złotych polskich i przykładowo odpowiadała rocznemu czynszowi z 3 łanów ziemi, pobieranemu w tym czasie w diecezji poznańskiej.
Kościół otrzymał wezwanie św. Jana Chrzciciela in desertum (na puszczy). Teren, na którym przyszło pracować ks. Sczechowiczowi, z rzadka jeszcze zasiedlony, z mieszkańcamipozbawionymi dotąd opieki duszpasterskiej, rzeczywiście przyrównać można było do pustkowia. W tym okresie kościół spełniać musiał przede wszystkim funkcję misyjną i baptysterialną, kojarzącą się z działalnością św. Jana Chrzciciela.
 
Zwrócić trzeba uwagę, że kościół w Orawce jest jedyną zachowaną na Polskiej Orawie świątynią drewnianą spośród tak wielu istniejących w przeszłości na tym obszarze. Jako ciekawostkę warto podać, że rozważany kościół dwukrotnie szczęśliwie uniknął pożaru.
 
Najcenniejszym elementem wystroju kościoła w Orawce jest polichromia. Pokrywa ona całe jego wnętrze, można by więc powiedzieć, że przy jej wykonaniu kierowano się barokową zasadą horror vacui – obawy przed pustką. Za najważniejszy obraz omawianego cyklu ks. Sczechowicz uznał scenę Chrztu Chrystusa, namalowaną według przekazu św. Marka (Mk 1, 9). W jej lewym, dolnym rogu, na tle zieleni traw, umieścił bowiem emblemat swej uczelni, Krakowskiej Wszechnicy, w formie skrzyżowanych bereł. Scena Chrztu Chrystusa podkreślić miała baptysterialną rolę orawczańskiego kościoła. Nie można też wykluczyć, że przy doborze całego cyklu odnoszącego się do życia św. Jana Chrzciciela ks. Sczechowicz kierował się chęcią uczczenia swego patrona i upamiętnienia własnych zmagań. Wracając do omówienia rozważanej sceny należy zauważyć, ze jej oś stanowi Jezus stojący w wodach Jordanu z rękami złożonymi do modlitwy i przyjmujący chrzest przez polanie wodą od przyklękającego w pokorze św. Jana. Szaty świętego podtrzymuje anioł, a ponad całą grupą, przez otwarte niebo, ukazuje się Gołębica−Duch Święty. Na drugim planie widnieją małe postacie rozbierających i kąpiących się w Jordanie Żydów. Górzysty krajobraz rozświetla bijąca z nieba jasność.
 
Wydawnictwo pragnie złożyć serdeczne podziękowanie Księdzu Adamowi Gabrysiowi, Proboszczowi z Orawki, za pomoc i wsparcie przy powstawaniu niniejszej publikacji.

Spis treści
 
Fragmenty
Była już mowa o tym, że budowę kościoła w Orawce rozpoczął ks. Sczechowicz około roku 1650 na terenie zakupionym za 20 talarów cesarskich i przeznaczonym także pod plebanię i szkołę parafialną. Kwota ta stanowiła równowartość 60 złotych polskich i przykładowo odpowiadała rocznemu czynszowi z 3 łanów ziemi, pobieranemu w tym czasie w diecezji poznańskiej. Kościół otrzymał wezwanie św. Jana Chrzciciela in desertum (na puszczy). Teren, na którym przyszło pracować ks. Sczechowiczowi, z rzadka jeszcze zasiedlony, z mieszkańcami pozbawionymi dotąd opieki duszpasterskiej, rzeczywiście przyrównać można było do pustkowia. W tym okresie kościół spełniać musiał przede wszystkim funkcję misyjną i baptysterialną, kojarzącą się z działalnością św. Jana Chrzciciela.
W roku 1651 budowa kościoła była już na tyle zaawansowana, że biskup Maciej Tarnoczy poświęcił przenośny ołtarz, umożliwiający odprawianie nabożeństw we wznoszonej świątyni. Wspomniany rok uznać można za datę erekcji parafii orawczańskiej. W 1656 r., jak wynika to z wizytacji ks. Jana Ratułowskiego, gotowa była dzwonnica, a zręby nawy i prezbiterium wznosiły się już na sporą wysokość (około 3,5 m). Pod wieżą na instalację czekały już ołtarze i nie brakowało też naczyń i szat liturgicznych. Kościół został całkowicie ukończony za życia ks. Sczechowicza, to jest do roku 1659, ale − jak już wspomniano − konsekrował go dopiero w 1715 r. biskup Łukasz Nataly.

Najcenniejszym elementem wystroju kościoła w Orawce jest polichromia. Pokrywa ona całe jego wnętrze, można by więc powiedzieć, że przy jej wykonaniu kierowano się barokową zasadą horror vacui – obawy przed pustką. Po ostatniej wojnie malowidła konserwowane były dwukrotnie: na początku lat pięćdziesiątych oraz, poczynając od 1991 r., dzięki staraniom ówczesnego proboszcza, ks. Edwarda Kwarciaka. Polichromia wykonana została temperą wprost na drewnie, przy czym szpary pomiędzy deskami zaklejono paskami płótna. Malowidła powstawały, jak ustalili to Hanna Pieńkowska i T. M. Trajdos w wyniku gruntownych studiów, w kilku etapach. Najwcześniejsza faza malowideł związana jest z osobą ks. Sczechowicza i datować ją można na lata 1657 (najwcześniej) − 1659. 

Osoby zainteresowane tą pozycją kupowały również:
więcej
Zobacz także
Góry wołają. Opowiadania przewodnickie (2)
Zakopane. Stary kościółek na Pęksowym Brzyzku
Podania i legendy o świętych i cudach spod Babiej Góry, Tatr i Pienin
Jurgów. Kościół św. Sebastiana
Na Skalnym Podhalu
Spotkania w dawnej i niedawnej Szczawnicy
Ozwa
Podobne
Orawka. Kościół św. Jana Chrzciciela

Orawka. Kościół św. Jana Chrzciciela

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-79-5
,
stron: 72
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
Motety Jana Sebastiana Bacha

Motety Jana Sebastiana Bacha

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-65686-06-0
,
stron: 232
,
oprawa miękka
Grywałd. Kościół drewniany (2)

Grywałd. Kościół drewniany (2)

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-66-5
,
stron: 56
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
Frydman. Kościół św. Stanisława

Frydman. Kościół św. Stanisława

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-72-6
,
stron: 64
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
Sierakowice. Kościół św. Marcina

Sierakowice. Kościół św. Marcina

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-65686-31-2
,
stron: 56
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
do koszyka
Jurgów. Kościół św. Sebastiana

Jurgów. Kościół św. Sebastiana

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-65686-32-9
,
stron: 56
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
do koszyka
Łopuszna. Kościół drewniany (2)

Łopuszna. Kościół drewniany (2)

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-65686-09-1
,
stron: 64
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
do koszyka
Szczawnica. Kościół św. Wojciecha

Szczawnica. Kościół św. Wojciecha

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-605698-64-1
,
stron: 64
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
Grywałd. Kościół drewniany (1)

Grywałd. Kościół drewniany (1)bestseller

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-27-6
,
stron: 56
,
oprawa twarda
cena 35,00 zł
Trybsz. Kościół drewniany

Trybsz. Kościół drewnianybestseller

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-21-4
,
stron: 64
,
oprawa twarda
cena 35,00 zł
Łopuszna. Kościół drewniany

Łopuszna. Kościół drewnianybestseller

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-41-2
,
stron: 72
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
do koszyka
Niedzica. Kościół św. Bartłomieja

Niedzica. Kościół św. Bartłomiejabestseller

wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-61-0
,
stron: 64
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
Dębno Podhalańskie. Kościół drewniany

Dębno Podhalańskie. Kościół drewniany

Rafał Monita, Józef Milan (współautor)
wydawnictwo: Astraia
ISBN: 978-83-60569-36-8
,
stron: 96
,
oprawa twarda
cena 39,00 zł
Newsletter
Aby otrzymywać informacje o nowościach i promocjach Wydawnictwa, wpisz się na listę:
zapisz się
opracowanie Prekursor